Wiślańska Niagara - wodospad tuż za progiem hotelu

Spis treści
Nagłówek h2
Nagłówek h3
O

siem metrów spienionej wody, kojący szum rzeki i beskidzki krajobraz na wyciągnięcie ręki. Wiślańska Niagara udowadnia, że nie trzeba planować całodziennych wypraw, by doświadczyć w górach przepięknych widoków. Ten malowniczy wodospad, oficjalnie znany jako Mała Zapora na Wisełce, od lat 50. ubiegłego wieku pozostaje jednym z najbardziej urokliwych zakątków w Wiśle Czarne, a od progu Aries Hotel & SPA Wisła dzieli go zaledwie trzyminutowy spacer.

Czym jest „Wiślańska Niagara”? Historia małej zapory

Choć z przymrużeniem oka nazywamy ją „Niagarą”, nasza beskidzka kaskada ma w sobie znacznie więcej kameralnego, górskiego uroku niż jej północno-amerykańska imienniczka. Oficjalna nazwa tego miejsca to Mała Zapora na Wisełce. Zbudowana w latach 50. XX wieku, miała za zadanie regulować rwący, dziki nurt potoku. Był to pierwszy tego typu wytwór w dolinie wyprzedzający powstanie położonego wyżej Jeziora Czerniańskiego.  

Dziś ten sztuczny wodospad w Wiśle wtopił się w krajobraz tak naturalnie, jakby był tu od zawsze. Z wysokości ośmiu metrów woda opada w spienionych kaskadach, tworząc hipnotyzujący wręcz widok. Tuż obok dawnego schroniska PTTK, w którego miejscu działa dziś Aries Hotel & SPA Wisła, zapora stała się naturalnym punktem orientacyjnym i jednym z najbardziej rozpoznawalnych miejsc w Wiśle Czarne.  

Konstruktorzy zapory zadbali również o lokalny ekosystem. Z boku budowli znajdują się przepławki, czyli system kaskadowych stopni wodnych, które umożliwiają rybom swobodną wędrówkę w górę rzeki. To piękny, ekologiczny detal, na który warto zwrócić uwagę podczas spaceru.

Zaraz za zaporą kryje się zupełnie inny świat. Znajdziecie tu niewielkie jeziorko retencyjne, którego gładka, spokojna tafla stanowi niezwykły kontrast dla głośno opadającej wody. Miejsce to wręcz zachęca krótkiego odpoczynku i złapania głębszego oddechu.

Jak dotrzeć do Wiślańskiej Niagary?

Jedną z zalet Wiślańskiej Niagary jest to, że łatwo można się do niej dostać. To miejsce, które pozwala poczuć potęgę natury bez potrzeby planowania wymagających i całodniowych wypraw. Jeśli odpoczywacie w Aries Hotel & SPA Wisła, droga do wodospadu zajmie Wam zaledwie 3 minuty. Wystarczy wyjść za próg hotelu i przejść się wzdłuż ulicy Czarne, a kojący szum wody sam Was poprowadzi.

Jeżeli wyruszacie z samego centrum Wisły (okolice deptaka przy ul. 1 Maja), czeka Was bardzo przyjemna trasa na świeżym powietrzu. Piesza wędrówka zajmie około godziny, a przejażdżka rowerem niespełna dwadzieścia minut. Jeśli zdecydujecie się na samochód, dotrzecie tu w zaledwie siedem minut. Sama droga jest płaska i utwardzona, co sprawia, że to świetny kierunek na wolny spacer dostępny dla każdego - od seniorów, po rodziców wędrujących z dziecięcymi wózkami. Zmotoryzowani mogą zostawić auto na parkingu znajdującym się po drugiej stronie ulicy (naprzeciwko hotelu). Warto pamiętać, że w te okolice nie docierają autobusy komunikacji publicznej, co tylko podkreśla kameralny charakter tej części doliny.

Start trasy Punkt końcowy Pieszo Rowerem Samochodem
Aries Hotel & SPA Wisła Mała Zapora w Wiśle (140 m trasy) ok. 2-3 min ok. 1 min —
Deptak (ul. 1 Maja) Mała Zapora w Wiśle (5 km trasy) ok. 1 h 10 min ok. 20 min ok. 7 min

Co zobaczyć przy Wiślańskiej Niagarze?

Gdy już dotrzecie na miejsce, wizytę przy Małej Zaporze warto rozłożyć na kilka etapów, aby chłonąć górski krajobraz wszystkimi zmysłami. Najlepiej zacząć od spojrzenia na kaskadę z samego dołu. Z tej perspektywy widać najlepsze widoki na spienioną wodę, która z szumem rozbija się o kamienie, tworząc tajemniczą mgiełkę.

Później polecamy przejść kilka kroków wyżej, by odkryć łagodniejsze oblicze tego zakątka. To właśnie tam znajdują się przepławki dla ryb oraz ciche jezioro ukryte z tyłu zapory. Roztańczone na wodzie refleksy słońca w zestawieniu z głęboką zielenią lasów tworzą wyjątkowe tło do pamiątkowych fotografii. Jeśli podróżujecie ze zwierzakiem, zacienione i płaskie ścieżki wokół zapory to doskonałe miejsce, by zaplanować spokojny spacer z psem w Wiśle.

Przechadzając się po brzegu rozejrzyjcie się uważnie wokół siebie. Gdzieś nieopodal kryje się rzeźba będąca częścią Szlaku Niedźwiadka. Choć poszukiwanie tych figur to wielka frajda dla dzieci, ich urok przyciąga każdego, kto potrafi docenić lokalne historie i rzemiosło. Znalezienie niedźwiadka tuż przy Małej Zaporze to radosny akcent, który zwieńczy czas spędzony w dolinie.

Wiślańska Niagara o każdej porze roku

Natura nieustannie zmienia swoje oblicze, a wodospad Wisła maluje w każdej porze roku inny pejzaż:

  • Wiosna (marzec–maj) - w wyższych partiach gór topnieją śniegi, a nurt potoku wzbiera, wypełniając dolinę głośnym szumem. W tym czasie kaskada najmocniej pokazuje swoją żywiołową stronę. ‍
  • Lato (czerwiec–sierpień) - gęste korony drzew rzucają tu kojący cień, przynosząc ulgę nawet w najbardziej upalne dni. Choć w suchych tygodniach woda płynie spokojniej, wystarczy krótki, ożywczy deszcz, by wodospad znów stał się widowiskowy.
  • ‍Jesień (wrzesień–listopad) - las zachowuje swoją głęboką zieleń, choć gdzieniegdzie buki złocą jego skraj ciepłymi barwami. Mniejsza liczba spacerowiczów pozwala cieszyć się ciszą i romantyczną, intymną atmosferą doliny. ‍
  • Zima (grudzień–luty) - okoliczne drzewa uginają się pod ciężarem śniegu, a tafla jeziora za zaporą często zastyga w bezruchu, tworząc niemal nierealny krajobraz. W mroźne dni pamiętajcie o ostrożności, ponieważ ścieżki przy wodzie bywają śliskie.

Niezależnie od miesiąca, Wiślańska Niagara zawsze zachwyca unikalnym widokiem.

Narodziny Wisły - 400 metrów od wodospadu

Spacer nad Małą Zaporą w Wiśle to też okazja, by z bliska zobaczyć ciekawą geografię regionu. Zaledwie 400 metrów dalej na północ, nieopodal mostu w Nowej Osadzie, dzieje się coś wyjątkowego. W tym miejscu potok Wisełka niosący wody zbiegających się wcześniej Czarnej i Białej Wisełki, spotyka się z wartkim nurtem Malinki. W tym kameralnym punkcie oficjalnie biorą swój początek narodziny Wisły.

Stojąc na brzegu, ujrzycie sam start długiej liczącej ponad tysiąc kilometrów drogi, którą Wisła pokonuje aż do Bałtyku. Polecamy, by po odpoczynku przy samym wodospadzie, przejść się kawałek dalej w dół potoku. To zaledwie kilka minut spokojnego marszu z nurtem wody, który będzie dobrym zamknięciem całego spaceru. Ten krótki dystans pozwoli Wam wyciszyć myśli i poczuć niezwykły charakter Beskidów u samego źródła.

Trzy wodospady Wisły - porównanie

Planując wypoczynek w Beskidach Śląskich, warto pamiętać, że wiślańskie doliny skrywają niejedną, wodną tajemnicę. W zależności od tego, czy macie ochotę na kilkuminutowy relaks czy dłuższą leśną wędrówkę, polecamy wybrać jeden z trzech wyjątkowych wodospadów. Poniższe zestawienie pomoże Wam dopasować spacer do osobistych preferencji.

Cecha Wiślańska Niagara Kaskady Rodła Wyrchmalinki
Charakter Sztuczna zapora z lat 50. tworząca malowniczy wodospad. Zespół 25 naturalnych, skalnych progów. Wodospad w miejscu dawnego młyna zbożowego.
Wysokość Ok. 8 m (pojedynczy, efektowny uskok). Od 0,5 do 5 m (seria urokliwych kaskad). Ok. 8 m (dzika, ukryta kaskada).
Lokalizacja Ul. Czarne - zaledwie 3 minuty od Aries Hotel & SPA Wisła. Dolina Białej Wisełki, w głębi lasu. Wisła Malinka, wśród gęstwiny drzew.
Dostępność Bardzo łatwa, parking tuż obok, a dojście zajmuje chwilę. 3 km, końcowy odcinek jest kamienisty. Umiarkowana - wymaga podejść pod górę.
Czas dojścia
z Aries Hotel & SPA Wisła
Ok. 2–3 min. Ok. 2h w jedną stronę. Ok. 1,5 h.
Dla kogo Wszyscy, w tym seniorzy i rodzice z wózkami. Aktywni turyści i rodziny ze starszymi dziećmi. Poszukiwacze ciszy i górskich tajemnic.

Kaskady Rodła - 25 naturalnych progów w dolinie Białej Wisełki

Jeśli szum wody przy Małej Zaporze rozbudzi w Was apetyt na dłuższą wędrówkę, Kaskady Rodła w Wiśle to kierunek, który warto wybrać. Znajdziecie tu zespół około 25 naturalnych progów skalnych, rozmieszczonych na kilkuset metrowym odcinku Białej Wisełki. Woda spada tu z kaskad o wysokości od pół metra do nawet pięciu metrów, tworząc niezwykłe widowisko, które zostaje w pamięci na długo. Warto zwrócić uwagę na samą historię nazwy tego miejsca. Nadano ją w 1987 roku z inicjatywy Towarzystwa Miłośników Wisły. Nawiązuje ona do symbolu Rodła, który przedstawia bieg Wisły z zaznaczonym na mapie Krakowem.

Wyprawa do Kaskad to dobry sposób na spędzenie wolnego przedpołudnia. Wygodny szlak zaczyna się asfaltową drogą w Wiśle Czarne i ciągnie się przez 2,5 kilometra wzdłuż potoku, by później zamienić się w leśny dukt prowadzący prosto w stronę Baraniej Góry. Tę trasę możecie łatwo zamienić w jeden dłuższy spacer. Wystarczy, że wyruszycie spod Małej Zapory, przejdziecie w stronę Jeziora Czerniańskiego i stamtąd wejdziecie na niebieski szlak wiodący doliną Białej Wisełki. Całość zajmie Wam od 3 do 4 godzin w dwie strony. To czas wypełniony bliskością przyrody i spokojem, który pozwala naprawdę odpocząć.

Źródło: wisla.pl

Wyrchmalinki - ukryty wodospad w Wiśle Malince

Jeśli zamiast popularnych szlaków szukacie ciszy i miejsc z nutą tajemnicy, Wyrchmalinki będą dla Was wyjątkowym odkryciem. Ten wciąż mało znany wodospad skrywa się w głębi dzielnicy Wisła Malinka. Około ośmiometrowa kaskada spływa tu po kamiennym murze - jedynej pamiątce po dawnym młynie zbożowym, który działał w tym miejscu do 1945 roku. Czas zatarł pozostałe ślady po zabudowaniach, pozwalając górskiej przyrodzie w pełni odzyskać ten teren i stworzyć tu kameralny, zielony azyl.

Dzięki swojemu ustronnemu położeniu wodospad Wyrchmalinki odwiedza znacznie mniej osób niż słynną Wiślańską Niagarę czy Kaskady Rodła. Aby tu dotrzeć, nastawcie się na około pięciokilometrową pętlę z umiarkowanymi podejściami. Trasa zaczyna się przy skrzyżowaniu ulic Malinka i Fiedorowskiej, tuż obok parkingu przy wjeździe do doliny. To propozycja dla tych, którzy szukają prawdziwego wytchnienia i chcą wsłuchać się w dźwięki lasu oraz miarowy, uspokajający szum wody.

Niezależnie od tego, czy wybierzecie krótki spacer tuż za progiem hotelu, czy dłuższą wyprawę w głąb lasu, każda z tych kaskad pozwoli Wam wyciszyć myśli w otoczeniu natury.

Źródło: mapy.com

Gotowe trasy z wodospadami - od spaceru po całodniową wędrówkę

Poniżej zebraliśmy trzy propozycje spacerów, które możecie dopasować do własnego tempa, nastroju oraz możliwości.

Trasa 1. Spacer rodzinny (1–1,5h)

Jeśli szukacie pomysłu na krótki, rodzinny spacer, ta trasa jest właśnie dla Was. Wyruszacie spod Aries Hotel & Spa Wisła, a następnie idziecie wzdłuż ulicy Czarne i po kilku minutach stajecie przed spienionym progiem Wiślańskiej Niagary. Tu warto zatrzymać się na chwilę i wsłuchać się w miarowy dźwięk wody rozbijającej się o kamienie.

Następnym etapem spaceru jest przejście koroną zapory. To liczący około 300 metrów odcinek, z którego rozpościera się widok na taflę Jeziora Czerniańskiego oraz charakterystyczną sylwetkę Zamku Prezydenta RP, widoczną po drugiej stronie lustra wody. To jeden z tych kadrów, które dobrze wyglądają o każdej porze roku: latem otoczone gęstą zielenią, a zimą skupione i spokojne.

Dla osób, które mają ochotę na nieco więcej ruchu, mamy dodatkową opcję. W okolicach zapory bierze swój początek leśna ścieżka prowadząca na drewniany taras widokowy. Podejście jest swobodne i łagodne, jednak ze względu na naturalne ukształtowanie terenu nie jest ono dostępne dla wózków. To propozycja dla sprawniejszych piechurów, którzy chcą spojrzeć na całą dolinę z góry i nasycić oczy panoramą Wisły.

Trudność: bardzo łatwa/umiarkowana.

Czas: ok. 1–1,5 h z postojami.

Źródło: familyfunspace.com

Trasa 2. Dolina wodospadów (3–4h)

Ta trasa to pełna wersja spaceru wzdłuż wody - od kilkuminutowego odpoczynku przy Małej Zaporze, aż po ponad dwugodzinną wędrówkę w głąb doliny Białej Wisełki. Wyruszacie z Aries Hotel & SPA Wisła, mijając znany już próg Wiślańskiej Niagary i kierujecie się w stronę Jeziora Czerniańskiego. Gładka tafla zbiornika to dobre miejsce na pierwsze zdjęcie i chwilę wytchnienia, nim wejdziecie na niebieski szlak.

Dalej krajobraz subtelnie się zmienia. Las staje się gęstszy, a powietrze przesiąka zapachem mchu i starych świerków. Ścieżka poprowadzi Was wzdłuż szemrzącego potoku, a po około dwóch godzinach marszu dotrzecie do Kaskad Rodła. Warto pamiętać o historii tego miejsca. Nazwa kaskad nawiązuje do symbolu Rodła, którym na dawnych mapach zaznaczono bieg Wisły. Ta niezwykła symbolika dodaje temu miejscu szczególnego charakteru.

Trudność: łatwa/umiarkowana.

‍Czas: ok. 3–4 h łącznie (dojście do samych kaskad zajmuje ok. 1,5–2 h).

Źródło: trasadlabobasa.pl

Trasa 3. Trzy wodospady w jeden dzień (6–7h)

Trzecia trasa to propozycja dla osób lubiących długie i malownicze wędrówki. Poranek zaczynacie bezpośrednio w hotelu, wyruszając szlakiem wzdłuż potoku. Mijacie budzącą się do życia Wiślańską Niagarę oraz spokojną taflę Jeziora Czerniańskiego, by po chwili wkroczyć na niebieski szlak wiodący doliną Białej Wisełki. To około dwóch godzin niespiesznego marszu, który kończy się przy Wodospadzie Rodła. Powrót tą samą drogą daje rzadką okazję, by dostrzec detale, które rano, w pierwszej fascynacji trasą, mogły umknąć Waszej uwadze.

Po popołudniowym obiedzie w restauracji Polka proponujemy zmianę scenerii. Wisła Malinka zapewnia zupełnie inny klimat. Jest tu dużo ciszej, a szlaki są rzadziej uczęszczane. Pięciokilometrowa pętla prowadzi Was do wodospadu Wyrchmalinki. To niezwykle ciche, zatopione w zieleni miejsce, w którym jedynym głośniejszym dźwiękiem jest uspokajający szum spadającej wody.

Chociaż trasa jest dość długa, to spaceruje się tu bez pośpiechu i bez stromych podejść. Wystarczy założyć wygodne buty i zabrać ze sobą bluzę na popołudnie w cieniu drzew, by na spokojnie cieszyć się długim, leśnym spacerem.

Trudność: umiarkowana.

‍Czas: ok. 6–7 h z przerwami (w tym przerwa obiadowa).

Aries Hotel & SPA Wisła : 5 minut od Wiślańskiej Niagary

Wyobraźcie sobie miejsce, w którym powrót z górskiego spaceru płynnie przechodzi w relaksujący wypoczynek. Wybierając Aries Hotel & SPA Wisła, zatrzymujecie się pod adresem Czarne 3 - przy tej samej spokojnej ulicy, wzdłuż której płynie górska rzeka. Od spienionej kaskady Wiślańskiej Niagary dzieli Was stąd zaledwie 140 metrów. To równe 3 minuty odprężającego marszu przy szumie wody.

Kiedy długie wędrówki dadzą się we znaki, hotelowa strefa wellness i SPA zapewni ciału głęboką regenerację. Zmęczone mięśnie rozluźnicie w basenie lub w jednym z dwóch zewnętrznych jacuzzi, z których można podziwiać ścianę iglastego lasu. Do Waszej dyspozycji jest również strefa saun, a w kameralnych gabinetach Aries SPA wykwalifikowani terapeuci oferują profesjonalne masaże i odżywcze peelingi.  

Kulinarnym przedłużeniem takiego aktywnego dnia jest wizyta w Restauracji Polka (by Magda Gessler), gdzie na talerzach królują tradycyjne polskie dania z wyraźnym regionalnym akcentem. Wieczór warto domknąć w przeszklonej oranżerii. Z kieliszkiem wina w dłoni możecie obserwować spokojny nurt przepływającej Wisełki. Dokładnie tej samej rzeki, która zaledwie kilkaset metrów dalej opada z imponującym szumem tworząc wiślański wodospad.

Wodospad, który musisz zobaczyć będąc w Beskidach

Wiślańska Niagara to bez wątpienia jeden z najbardziej urokliwych punktów na mapie Beskidów Śląskich. Ten malowniczy wodospad w Wiśle to doskonały wstęp do dalszego odkrywania regionu, w którym czekają również Kaskady Rodła, tajemnicze Wyrchmalinki oraz inne wspaniałe atrakcje i ciekawostki Wisły. Aby w pełni cieszyć się tymi widokami, warto wybrać bazę wypadową, z której wyruszycie prosto na beskidzkie trasy. Po dniu na szlakach zregenerujcie się w SPA z widokiem na Wisełkę, wsłuchując się w szum górskiego potoku. Zatrzymajcie się 5 minut od Wiślańskiej Niagary i zarezerwujcie swój niezapomniany wypoczynek.

Sekcja pytań i odpowiedzi (FAQ)

Co to jest Wiślańska Niagara?

Wiślańska Niagara to potoczna nazwa Małej Zapory na Wisełce, czyli sztucznie wybudowanego w latach 50. XX wieku, 8-metrowego wodospadu w Wiśle Czarne. Charakterystycznym elementem konstrukcji są też przepławki, które umożliwiają rybom swobodną wędrówkę wzdłuż rzeki.

Gdzie znajduje się wodospad w Wiśle i jak do niego dotrzeć?

Wodospad znajduje się przy ul. Czarne w Wiśle Czarne, tuż obok Aries Hotel & SPA Wisła. Z hotelu dojście do Małej Zapory zajmuje około 2-3 minuty, a z centrum Wisły około godzinę pieszo, około 20 minut rowerem i 7 minut samochodem.

Czy Wiślańska Niagara to naturalny wodospad?

Nie, to obiekt sztucznie wybudowany. Powstał w latach 50. XX wieku jako mała zapora regulująca nurt potoku Wisełka, ale z czasem tak dobrze wpisał się w krajobraz, że dziś uchodzi za jedną z najbardziej rozpoznawalnych atrakcji Wisły.

Ile jest wodospadów w Wiśle?

W okolicach Wisły znajdziecie trzy warte uwagi kaskady: Wiślańską Niagarę (Mała Zapora na Wisełce), Kaskady Rodła oraz Wyrchmalinki (ukryty wodospad w dzielnicy Wisła Malinka). Każdy z nich ma zupełnie inny charakter i poziom trudności dojścia, dzięki czemu każdy turysta znajdzie coś dla siebie.

Jak długo trwa spacer do Wiślańskiej Niagary z centrum Wisły?

Z okolic deptaku przy ul. 1 Maja spacer zajmuje około 1 godziny i 10 minut. Rowerem dojedziecie w około 20 minut, samochodem w 7 minut.

Czy do wodospadu w Wiśle można dojść z wózkiem dziecięcym?

Tak. Droga jest płaska i utwardzona, co sprawia, że bez problemu dotrą tu rodzice z wózkami, a także seniorzy.

Kiedy wodospad w Wiśle wygląda najefektowniej?

Wiślańska Niagara najbardziej żywiołowo prezentuje się wiosną (marzec–maj), gdy topniejące śniegi zasilają potok. Zimą okolica również nabiera surowego, niemal nierealnego uroku. Jezioro za zaporą często zamarza, a drzewa uginają się pod śniegiem.

Co to są Kaskady Rodła i jak do nich dotrzeć?

To zespół około 25 naturalnych progów skalnych w dolinie Białej Wisełki, gdzie woda opada z kaskad o wysokości od 0,5 do 5 metrów. Nazwa pochodzi od symbolu Rodła, nawiązującego do biegu Wisły. Z Aries Hotel & SPA Wisła trasa zajmuje ok. 2 godzin w jedną stronę - szlakiem wzdłuż potoku, przez Jezioro Czerniańskie na niebieski szlak.

Czy można połączyć wizytę przy wodospadzie z innymi atrakcjami?

Tak, jak najbardziej. W pobliżu zapory kryje się rzeźba ze Szlaku Niedźwiadka, a 400 metrów dalej znajduje się symboliczne miejsce narodzin Wisły. Przechodząc koroną zapory, można też dostrzec po drugiej stronie jeziora charakterystyczną sylwetkę Zamku Prezydenta RP. Oprócz tego warto wyruszyć na dłuższą trasę łączącą Wiślańską Niagarę, Jezioro Czerniańskie i Kaskady Rodła (3–4 h), a bardziej wytrwali turyści mogą w jeden dzień zaliczyć wszystkie trzy wiślańskie wodospady (6–7 h).

Gdzie zaparkować przy Wiślańskiej Niagarze?

Zmotoryzowani turyści mogą skorzystać z ogólnodostępnego parkingu znajdującego się naprzeciwko Aries Hotel & SPA Wisła, po drugiej stronie ulicy Czarne.

Poprzedni artykuł
Kulturalna majówka w Wiśle — gdzie wybrać się na długi weekend?
Następny artykuł
Kulturalna perła Wisły. Co ukrywa Muzeum Beskidzkie im. A. Podżorskiego?

Najnowsze artykuły

Pakiet dla seniora

Pakiet dla seniora

Pobyt w wyjątkowym hotelu, który powstał w dawnym, legendarnym schronisku PTTK „Nad Zaporą”. Relaksujący masaż i zabieg z użyciem leczniczej borowiny a do tego nielimitowany wstęp do strefy wellne...

Menu ze szparagami - sezon w pełni

Menu ze szparagami - sezon w pełni

Tak, to już ten czas. Długo wyczekiwany sezon na białe i zielone szparagi. Ich rola w kuchni jest niezwykle istotna. Są składnikiem wielu dań. Ich subtelny smak i delikatna tekstura sprawiają, że s...

Nowość w Aries SPA – pakiet orientalnych zabiegów dla ciała

Nowość w Aries SPA – pakiet orientalnych zabiegów dla ciała

Wiosna to czas, kiedy nasze ciało zaczyna budzić się do nowego życia po zimowym letargu. Dieta uboższa w świeże owoce i warzywa, mniejsza ilość słońca czy zmiana temperatur. To wszystko wpływa na k...